صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر ✔️

صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر ✅ نکات کلیدی و نمونه متن

در معاملات اجاره، یکی از مهم‌ترین مراحل شروع یا پایان قرارداد، تحویل فیزیکی ملک به مستاجر است. این مرحله اگر بدون تنظیم سند رسمی انجام شود، می‌تواند در آینده منجر به اختلافات متعدد بین موجر و مستاجر گردد. به همین دلیل، صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر یکی از ابزارهای مهم حقوقی است که مشاوران املاک، موجرین و مستاجران باید با آن آشنا باشند.

این سند، وضعیت ملک را در زمان تحویل مشخص می‌کند و تمام تجهیزات، کنتورها، وضعیت ظاهری، سلامت تأسیسات و تعهدات طرفین در آن ثبت می‌شود. تنظیم دقیق این صورتجلسه هم در زمان ورود مستاجر (تحویل) و هم در زمان تخلیه (تحویل به موجر) اهمیت بالایی دارد.

متأسفانه در بسیاری از قراردادهای اجاره، فقط قرارداد رسمی تنظیم می‌شود و تحویل ملک بدون مستندسازی دقیق انجام می‌گیرد. اما تجربه نشان داده است که صورتجلسه تحویل خانه اجاره‌ای می‌تواند بسیاری از مشکلات بعدی مثل اختلاف بر سر خسارت، کمبود تجهیزات یا تأخیر در تخلیه را حل کند یا حتی از بروز آن جلوگیری نماید.

در این مقاله، به‌صورت کامل و حرفه‌ای به موضوع صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر می‌پردازیم. از تعریف و اهمیت آن گرفته تا چک‌لیست کامل تحویل، نکات مهم و یک نمونه آماده برای استفاده در معاملات واقعی. اگر مشاور املاک هستید یا قصد اجاره دادن یا اجاره کردن ملکی را دارید، این راهنما برای شماست.

صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر چیست؟

صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر سندی رسمی است که هنگام تحویل فیزیکی یک واحد مسکونی یا تجاری به مستاجر تنظیم و امضا می‌شود. این سند وضعیت دقیق ملک در زمان تحویل را ثبت می‌کند و برای دو مقطع مهم قابل استفاده است:
۱. هنگام شروع قرارداد اجاره و ورود مستاجر
۲. هنگام پایان قرارداد و تخلیه ملک توسط مستاجر

در این صورتجلسه، اطلاعاتی مثل سلامت تأسیسات، تجهیزات موجود، شماره کنتورها، وضعیت ظاهری و میزان شارژ یا بدهی‌های احتمالی قید می‌شود. همچنین هرگونه توافق خاص بین موجر و مستاجر درباره ملک یا استفاده از تجهیزات نیز در آن ثبت خواهد شد.

تنظیم این سند به مشاوران املاک و طرفین قرارداد این امکان را می‌دهد که در صورت بروز هرگونه اختلاف در آینده (مثلاً هنگام تحویل ملک و بحث درباره خسارت یا کمبود وسایل)، مستندات قانونی لازم را در اختیار داشته باشند.

صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر در چه زمان‌هایی تنظیم می‌شود؟

صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر در دو زمان مهم باید تنظیم شود:

1. در زمان آغاز اجاره و تحویل ملک به مستاجر: این زمان، لحظه‌ای است که مستاجر واحد را تحویل می‌گیرد و عملاً سکونت خود را آغاز می‌کند. تمامی تجهیزات و وضعیت ملک در این مرحله باید به‌دقت بررسی و در صورتجلسه ثبت شود.
2. در زمان پایان قرارداد و تحویل ملک به موجر: مستاجر هنگام تخلیه ملک، موظف است آن را در همان وضعیتی که تحویل گرفته، یا طبق توافق در قرارداد، به موجر بازگرداند. در این زمان نیز باید یک صورتجلسه تنظیم شود که وضعیت فعلی را نشان دهد و با نسخه اولیه مقایسه شود.

تنظیم این دو صورتجلسه باعث می‌شود موجر بتواند در صورت وجود خسارت، مستندات لازم را برای مطالبه خسارت از ودیعه داشته باشد، و مستاجر نیز در صورت بی‌دلیل بودن ادعا، از حقوق خود دفاع کند.

چه مواردی باید در صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر قید شود؟

برای آن‌که صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر ارزش حقوقی و کاربرد عملی داشته باشد، باید شامل موارد زیر باشد:

• مشخصات کامل طرفین: شامل نام، نام خانوادگی، شماره ملی، شماره تماس، و آدرس
• مشخصات ملک: آدرس کامل، طبقه، شماره واحد، متراژ، شماره پلاک ثبتی و سایر مشخصات
• تاریخ تحویل: تاریخ دقیق تحویل ملک به مستاجر
• وضعیت تأسیسات: شامل سالم بودن سیستم گرمایشی، سرمایشی، لوله‌کشی، برق‌کشی، آبگرمکن یا پکیج
• وضعیت تجهیزات موجود در ملک: کابینت‌ها، شیرآلات، سینک، اجاق گاز، کولر، آیفون تصویری، لوسترها و …
• شماره و وضعیت کنتورها: برق، آب، گاز + ثبت مقدار مصرف در لحظه تحویل
• وضعیت ظاهری ملک: رنگ دیوار، پارکت یا سرامیک، درب و پنجره، قفل‌ها
• شارژ پرداخت‌شده و بدهی‌های احتمالی: بررسی با مدیر ساختمان و ثبت در صورتجلسه
• توضیحات خاص یا توافقات اضافه: مثلاً اجازه نصب کولر جدید، نگهداری حیوان خانگی، استفاده از پارکینگ خاص و…
• امضا و اثر انگشت طرفین (و در صورت نیاز شاهد یا مشاور املاک)

داشتن نسخه چاپی از این صورتجلسه که توسط دو طرف امضا شده باشد، می‌تواند در آینده از بروز مشکلات بزرگ جلوگیری کند.

نکات مهم هنگام تحویل ملک به مستاجر

برای اینکه فرآیند تحویل ملک به مستاجر با دقت و بدون دردسر انجام شود، رعایت نکات زیر ضروری است:

1. بازدید دقیق قبل از تحویل: مستاجر باید ملک را از نظر فنی و ظاهری بررسی کرده و مشکلات احتمالی را به‌صورت مکتوب ثبت کند.
2. تهیه عکس یا فیلم از وضعیت ملک: مخصوصاً از مواردی که ممکن است محل اختلاف باشند، مانند رنگ دیوار، ترک‌ها، کثیفی کف‌پوش‌ها یا تجهیزات خاص.
3. هماهنگی با مدیر ساختمان: در مورد بدهی شارژ، هزینه آب مشترک، کارت آسانسور، و قوانین داخلی ساختمان اطلاعات دقیق دریافت شود.
4. تحویل کلید، ریموت، کارت پارکینگ: همه ابزارهای دسترسی به واحد یا مشاعات باید تحویل داده شده و در صورتجلسه ثبت شوند.
5. ثبت دقیق شماره کنتورها: برای محاسبه دقیق مصرف مستاجر و جلوگیری از اختلاف با مستاجر قبلی یا بعدی.
6. اطلاع‌رسانی به نگهبان یا مدیریت ساختمان: به‌خصوص در مجتمع‌های بزرگ، حضور و معرفی مستاجر به عنوان ساکن جدید برای جلوگیری از سوء تفاهم مهم است.

با رعایت این موارد، احتمال بروز دعوا، درخواست خسارت نادرست یا نارضایتی میان طرفین به‌شدت کاهش می‌یابد.

مدارک و چک‌لیست مورد نیاز برای تنظیم صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر

در زمان تنظیم صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر، باید مجموعه‌ای از مدارک و چک‌لیست‌ها را همراه داشت:

🪪 مدارک:

• اصل قرارداد اجاره یا کپی معتبر آن
• مدارک شناسایی موجر و مستاجر
• کارت شناسایی یا نامه معرفی مشاور املاک (در صورت نیاز)
• قبض‌های تصفیه‌شده یا گزارش شارژ ساختمان

✅ چک‌لیست:

• وضعیت ظاهری ملک (دیوار، کف، سقف)
• سلامت درب‌ها و پنجره‌ها
• کارکرد صحیح شیرآلات و سرویس‌ها
• وضعیت سیستم سرمایشی و گرمایشی
• لیست تجهیزات موجود
• شماره کنتورها و میزان مصرف فعلی
• کلیدها، ریموت‌ها و دسترسی‌ها
• وسایل تحویلی مانند پرده، موکت، کابینت‌ها و …

این چک‌لیست کمک می‌کند تا هیچ نکته‌ای از قلم نیفتد و طرفین با اطمینان و شفافیت سند را امضا کنند.

نمونه متن صورتجلسه تحویل ملک به مستاجر

سوالات پرتکرار درباره تحویل ملک به مستاجر

❓ آیا تنظیم صورتجلسه تحویل خانه هنگام اجاره الزامی است؟
از نظر قانونی الزامی نیست، اما اکیداً توصیه می‌شود. این سند می‌تواند در زمان تخلیه و تسویه‌حساب بسیار مفید باشد.

❓ آیا برای تحویل، حضور مشاور املاک لازم است؟
نه به‌صورت الزامی، اما حضور او به‌عنوان شاهد و تنظیم‌کننده سند، به اعتبار صورتجلسه کمک می‌کند.

❓ اگر مستاجر هنگام تخلیه ملک را آسیب‌دیده تحویل دهد، چه اتفاقی می‌افتد؟
در صورت وجود صورتجلسه اولیه، موجر می‌تواند براساس آن از مبلغ ودیعه خسارت را کسر کند. در غیر این صورت اثبات موضوع سخت خواهد بود.

‼️ دانلود رایگان نمونه قراردادهای ملکی